Bài giảng Sinh học 11 - Bài 24: Ứng động

Nội dung tài liệu: Bài giảng Sinh học 11 - Bài 24: Ứng động

1. Gia đình ông Nguyễn Văn Bổn, thôn Nội, xã Vân Tảo, huyện Thường Tín, Hà Nội, trồng rất nhiều cây đào, nhưng năm trước trời rét đậm kéo dài, có nguy cơ hoa sẽ nở muộn và không thể bán vào đúng những ngày tết.
2. Ông đã sử dụng các biện pháp sau: Bọc túi nylon, tưới nước ấm cho cây, thắp đèn với công suất cao ở vườn đào. Năm đó đào nhà ông Bổn nở đúng tết, bán được giá cao, thu được nhiều lợi nhuận. Theo em ông Bổn làm như vậy dựa trên cơ sở nào? Bọc túi nylon và thắp điện sưởi ấm cho cây đào 2
3. NỘI DUNG BÀI HỌC I. Khái niệm ứng động. II. Các kiểu ứng động. 1. Ứng động sinh trưởng. 2. Ứng động không sinh trưởng. 3. Vai trò của ứng động.
4. Hướng sáng Vận động nở hoa của cây bồ công anh Các em xem clip và trả lời các câu hỏi sau? 1. Tác nhân kích thích là yếu tố nào? 2. Sự khác nhau về hướng của tác nhân kích thích? 3. Vận động nở hoa của cây bồ công anh có phải hướng động không? Vận động nở hoa của cây bồ công anh làứ ng động. Vậy ứng động làgi ̀?
5. I. Khái niệm ứng động. - K/n: Ứng động (vận động cảm ứng): là hình thức phản ứng của cây trước tác nhân kích thích không định hướng. Tùy vào loại tác nhân kích thích có mấy loại ứng động tương ứng? Quang - PhânThủyloại ứng động Nhiệt + Dựaứngvàođộngtác nhân kích thích: Quang ứng đông, nhiệtứngứngđộngđông, hoá ứng động, thuỷ ứng độngÁnh, sáng + Dựa vào cơ chế: Ứng động sinh trưởng, ứng động không sinh trưởng. Ứng động Hóa Ứng động Ứng động chất tổn thương tiếp xúc Hóa ứng động
6. II. CÁC KIỂU ỨNG ĐỘNG 1) Ứng động sinh trưởng 2) Ứng động không sinh trưởng
7. II. CÁC KIỂU ỨNG ĐỘNG 1) Ứng động sinh trưởng Ứng động sinh trưởng là gì? - K/n: Là kiểu ứng động, trong đó các tế bào ở hai phía đối diện nhau của cơ quan (lá, cánh hoa,..) có tốc độ sinh trưởng khác nhau do tác động của các kích thích không định hướng ( ánh sáng, nhiệt độ,...) - Một số ví dụ về ứng động sinh trưởng
8. a. Vận động nở hoa Yếu tố nhiệt độ Giảm 1oC Tăng 3oC Nhiệt ứng động Nhiệt độ thấp Tăng nhiệt độ
9. a. Vận động nở hoa YẾUQuang TỐ ÁNH ứngSÁNGđộng SÁNG CHIỀU TỐI
10. Vận động nở hoa 7h Sự nở của các loài hoa vào các thời điểm khác nhau trong ngày có mang tính chu kì hay không? 10h 24h
11. II. CÁC KIỂU ỨNG ĐỘNG 2) Ứng động không sinh trưởng TÌM HIỂU ỨNG ĐỘNG KHÔNG SINH TRƯỞNG Nghiên cứu mục II.2 SGK trang 103 hoàn thành nội dung của bảng sau: Ví dụ Hiện tượng Nguyên nhân Ứng động ở cây trinh nữ Sự đóng mở khí khổng
12. II. CÁC KIỂU ỨNG ĐỘNG 2) Ứng động không sinh trưởng * Ứng động ở cây trinh nữ:
13. Mất nước ít Mất nước nhiều Thay đổi sức trương nước ở 2 phía của thể gối không giống nhau sức trương nước của nửa dưới chỗ phình giảm do nước di chuyển vào các mô lân cận lá cụp lại.
14. II. CÁC KIỂU ỨNG ĐỘNG 2) Ứng động không sinh trưởng * Ứng động ở cây trinh nữ: Ví dụ Hiện tượng Nguyên nhân Ứng động ở Khi có va chạm cơ Do sức trương của nửa cây trinh nữ học, lá cây trinh nữ dưới của các chỗ phình cụp tán. bị giảm do nước di chuyển vào những mô lân cận.
15. II. CÁC KIỂU ỨNG ĐỘNG 2) Ứng động không sinh trưởng * Sự đóng mở của khí khổng: TB khí khổng TB xung quanh
16. II. CÁC KIỂU ỨNG ĐỘNG 2) Ứng động không sinh trưởng * Sự đóng mở của khí khổng: Ví dụ Hiện tượng Nguyên nhân Sự đóng mở Khi tế bào khí khổng Do sự biến động hàm lượng khí khổng trương nước khí khổng nước trong các tế bào khí mở. Khi tế bào khí khổng khổng. mất nước khí khổng đóng.
17. CâyHìnhgọngthứcvóứngbắtđộngmồi NhậnLàmxétthếvềnàothờicâygian nàybằngcó liêncáchquannào?đến phảnnày cóứngthểvàtiêutínhhóachu sự sinh trưởng của TB kì củaconhình mồithức? ứng không? động này Các cây này khi con mồi va Nhờ các enzim được tiết ra từ chạm  các tua, lông, gai các lông trên các tua của cây cụp xuống  giữ chặt con mồi.
18. 2) Ứng động không sinh trưởng - Ứng động không sinh trưởng là kiểu ứng độngkhông có sự sinh trưởng dãn dài của các tế bào thực vật. - Cơ chế chủ yếu là do sự thay đổi sức trương nước của các miền chuyên hoá. - Các dạng ứng động không sinh trưởng: + Ứng động sức trương. + Ứng động tiếp xúc và hoá ứng động.
19. Hiện tượng bắt mồi của cây gọng vó, cây bắt mồi, cây nắp ấm có vai trò gì? Cây bắt mồi Cây nắp ấm Vì sống ở môi trường nghèo nito nên các cây này có phản ứng thích nghi bằng cách vận động bắt mồi để đảm bảo nguồn nito cho cơ thể
20. III/ VAI TRÒ CỦA ỨNG ĐỘNG Đối với đời sống thực vật: giúp cây thích nghi đa dạng đối với sự biến đổi của môi trường đảm bảo cho cây tồn tại và phát triển.