Đề khảo sát cuối học kì I Ngữ văn 7 - Năm học 2021-2022 - Trường THCS Tam Hồng (Có đáp án)

Nội dung tài liệu: Đề khảo sát cuối học kì I Ngữ văn 7 - Năm học 2021-2022 - Trường THCS Tam Hồng (Có đáp án)

1. TRƯỜNG THCS TAM HỒNG ĐỀ KHẢO SÁT CUỐI HỌC KÌ I NĂM HỌC 2021-2022 MÔN: NGỮ VĂN 7 (Thời gian 90 phút, không kể thời gian giao đề) ------------------------------------------------- PHẦN I. ĐỌC-HIỂU (2,0 điểm) Đọc đoạn văn sau và ghi vào tờ giấy thi đáp án em cho là đúng “Cốm là thức quà riêng biệt của đất nước, là thức dâng của những cánh đồng lúa bát ngát xanh, mang trong hương vị tất cả cái mộc mạc, giản dị và thanh khiết của đồng quê nội cỏ An Nam. Ai đã nghĩ đầu tiên dùng cốm làm quà sêu tết. Không còn gì hợp hơn với sự vấn vít của tơ hồng, thức quà trong sạch, trung thành như các việc lễ nghi. Hồng cốm tốt đôi Và không bao giờ có hai màu lại hòa hợp hơn được nữa: màu xanh tươi của cốm như ngọc thạch quý, màu đỏ thắm của hồng như ngọc lựu già. Một thứ thanh đạm, một thứ ngọt sắc, hai vị nâng đỡ nhau để được hạnh phúc lâu bền.” ( “Một thứ quà của lúa non: Cốm”, Ngữ văn 7, tập 1, trang 160) Câu 1. Đoạn trích trên sử dụng phương thức biểu đạt nào? A. Tự sự B. Miêu tả C. Biểu cảm D. Nghị luận Câu 2. Nội dung của đoạn văn trên là gì? A. Miêu tả cách thức làm cốm B. Bàn luận về cách làm cốm C. Ca ngợi giá trị của cốm D. Kể về nguồn gốc của cốm Câu 3. Câu văn nói rõ nhất giá trị đặc sắc chứa đựng trong hạt cốm? A. Cốm là thức quà riêng biệt của đất nước, là thức dâng của những cánh đồng lúa bát ngát xanh, mang trong hương vị tất cả cái mộc mạc, giản dị và thanh khiết của đồng quê nội cỏ An Nam. B. Không còn gì hợp hơn với sự vấn vít của tơ hồng, thức quà trong sạch, trung thành như các việc lễ nghi. C. Và không bao giờ có hai màu lại hòa hợp hơn được nữa: màu xanh tươi của cốm như ngọc thạch quý, màu đỏ thắm của hồng như ngọc lựu già. D. Một thứ thanh đạm, một thứ ngọt sắc, hai vị nâng đỡ nhau để được hạnh phúc lâu bền. Câu 4. Trong câu “Hồng cốm tốt đôi” từ “hồng” chỉ sự vật gì? A. Tơ hồng B. Qủa hồng C. Giấy hồng D. Hoa hồng PHẦN II. TẠO LẬP VĂN BẢN (8,0 điểm) Câu 5. (3,0 điểm) Trình bày cảm nhận của em về đoạn văn sau: "Tự nhiên như thế: ai cũng chuộng mùa xuân. Mà tháng giêng là tháng đầu của mùa xuân, người ta càng trìu mến, không có gì lạ hết. Ai bảo được non đừng thương nước, bướm đừng thương hoa, trăng đừng thương gió; ai cấm được trai thương gái, ai cấm được mẹ yêu con; ai cấm được coi gái còn nhớ chồng thì mới hết được người mê luyến mùa xuân." Câu 6. (5,0 điểm) Phát biểu cảm nghĩ về bài thơ “Bánh trôi nước” của Hồ Xuân Hương. Qua bài thơ em có suy nghĩ gì về người phụ nữ trong xã hội ngày nay. ------------------ Hết -------------------
2. HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ KHẢO SÁT GIỮA HỌC KÌ I NĂM HỌC 2021-2022 MÔN: NGỮ VĂN 7 ------------------------------------ I. TRẮC NGHIỆM (2,0 điểm) Câu 1 2 3 4 Đáp án B C A B Mỗi câu trả lời đúng được 0,5đ PHẦN II: TẠO LẬP VĂN BẢN (8,0 điểm) Câu 5. (3,0 điểm) a. Yêu cầu về kỹ năng: 0,5đ - HS viết thành đoạn văn biểu cảm, bố cục mạch lạc, cảm xúc trong sáng, diễn đạt lưu loát. b. Yêu cầu về kiến thức: 2,5đ Học sinh có thể cảm thụ theo ý kiến chủ quan, tuy nhiên bài làm cần đảm bảo các ý cơ bản sau: - Giới thiệu tác giả, tác phẩm, vị trí đoạn trích: Mùa xuân của tôi là phần đầu bài tùy bút Tháng giêng mơ về trăng non rét ngọt trong kiệt tác văn chương Thương nhớ mười hai của nhà văn Vũ Bằng. - Đoạn văn mở đầu bằng câu: “Tự nhiên như thế: ai cũng chuộng mùa xuân” như là sự khẳng định trực tiếp: Tình yêu mùa xuân của mỗi người là một tình cảm rất tự nhiên. - Tình cảm chân thực, tự nhiên và tất yếu ấy được thể hiện qua nghệ thuật liệt kê, nhân hóa, điệp từ, điệp ngữ, điệp cấu trúc câu (dẫn chứng) - Cách viết duyên dáng mượt mà làm cho lời văn mềm mại, tha thiết theo dòng cảm xúc, đọc lên ta cứ ngỡ là thơ. Cảm xúc cứ trào ra qua các điệp ngữ đừng, đừng thương, ai bảo được ai cấm được... Chữ thương được nhắc tới 4 lần, liên kết với chữ yêu, chữ nhớ đầy ấn tượng và rung động. -> Thể hiện rõ tình cảm, tấm lòng của tác giả Vũ Bằng đối với mùa xuân, với quê hương, đất nước. Câu 6. (5,0 điểm) 1. Mở bài: 0,5đ - Giới thiệu tác giả tác phẩm: + Hồ Xuân Hương, nữ thi sĩ dùng tài năng và ngòi bút của mình để thay mặt người phụ
3. nữ nói lên những tâm sự thầm kín, khát vọng được yêu thương. + "Bánh trôi nước" là một trong những tác phẩm nổi bật nhất trong sự nghiệp của nhà thơ. + Ở đó, người ta bắt gặp hình ảnh của người phụ nữ Việt Nam xưa: xinh đẹp, nết na và chung thủy, son sắt. 2. Thân bài:4,0đ “Bánh trôi nước’ là một bài thơ bình dị về đề tài vịnh vật, mang hàm nghĩa sâu sắc. a. Nghĩa đen: 0,5đ - Bài thơ tả thực cái bánh trôi nước, một món ăn dân tộc được làm bằng bột nếp, sắc trắng trong, dáng bánh tròn. Nhân bánh bằng đường phên (tấm lòng son). Bánh được nấu chín trong nồi nước sôi “bảy nổi ba chìm với nước non” . b. Nghĩa bóng: 3,0đ * Câu thơ thứ nhất vẻ đẹp hình thể của người phụ nữ:0,5đ “Thân em vừa trắng lại vừa tròn” “Thân em”là một cách nói khiêm nhường, dịu dàng, kín đáo, một nét đẹp của thiếu nữ. - Hai vế tiểu đối: “vừa trắng lại vừa tròn” có giá trị gợi tả, liên tưởng về vẻ đẹp trinh trắng, duyên dáng của thiếu nữ. * Câu thơ thứ 2 và thứ 3 mang hàm nghĩa về thân phận người phụ nữ trong cuộc đời ngày xưa: 1,25đ “Bảy nổi ba chìm với nước non, Rắn nát mặc dù tay kẻ nặn” - Thành ngữ được vận dụng “bảy chìm ba nổi, chín lênh đênh” trong văn cảnh hàm ý về thân phận vất vả của người phụ nữ, chịu nhiều thiệt thòi do lễ giáo phong kiến trọng nam khinh nữ, do đạo “tam tòng” khắc nghiệt... gây nên. - Hai chữ “rắn nát” ấm chí sô' phận của người phụ nữ được sung sướng hạnh phúc, hoặc bất hạnh đều do “tay ke’ nặn”, do cha mẹ hay chồng con định đoạt. Việc hôn nhân do cha mẹ đặt đâu con ngồi đấy. Đạo tam tòng chính là “tay kẻ nặn”... - Vần thơ biểu lộ niềm cảm thông sâu sắc của nữ sĩ đối với số phận, thân phận người phụ nữ ngày xưa. * Câu cuối, hình ảnh ẩn dụ “tấm lòng son” nói về lòng son sắt thủy chung trong tình yêu của người phụ nữ. Đó là vẻ đẹp đôn hậu, vị tha của người mẹ, người chị quê ta. 0,75đ
4. - Cấu trúc câu thơ: “Mặc dù... mà vẫn...”ở hai câu cuối bài thơ, đặc biệt chữ “vẫn” làm cho ý thơ được khẳng định và ngợi ca tâm hồn trong sáng, tình yêu thủy chung của người phụ nữ Việt Nam. *Suy nghĩ về người phụ nữ trong xã hội ngày nay: Trái ngược với người phụ nữ trong xã hội cũ người phụ nữ trong xã hội hiện nay có nhiều thay đổi đáng kể. Người phụ nữ có nhiều quyền bình đẳng với nam giới, không bị phụ thuộc, được xã hội tôn trọng và bảo vệ, được tự do lựa chọn cách sống cho mình, tự lập về tài chính người phụ nữ được tự quyết định, làm chủ cuộc đời của mình và làm những gì mình muốn góp phần làm đa dạng và phong phú cuộc sống 0,5đ 3. Kết bài:0,5đ - “Bánh trôi nước”là một bài thơ Nôm đa nghĩa, nó thể hiện tình cảm gắn bó thiết tha của Hồ Xuân Hương đối với nền văn hóa dân tộc. Chiếc bánh bình dị của quê hương đã đi vào hồn thơ nữ sĩ và trở thành một bài thơ hay. Nữ sĩ đã dành những lời tốt đẹp ca ngợi bao phẩm chất cao quý của người phụ nữ Việt Nam. - Nghệ thuật nhân hóa, ẩn dụ, vận dụng sáng tạo tục ngữ, cách nói cách cảm của dân gian để tạo nên những vần thơ hàm súc đậm đà mang phong cách Hồ Xuân Hương.